THỨ SÁU TUẤN XXII MÙA THƯỜNG NIÊN
1 Cr 4, 1-5 • Tv 36, 3-4.5-6.27-28a.39-40 (Đ.c. 39a) • Lc 5, 33-39
Sẽ có ngày chàng rể bị đem đi ; ngày đó, khách dự tiệc mới ăn chay.
✠ Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Luca
33 Khi ấy, các người Pha-ri-sêu và các kinh sư nói với Đức Giê-su rằng: “Môn đệ ông Gio-an năng ăn chay cầu nguyện, môn đệ người Pha-ri-sêu cũng thế, còn môn đệ ông thì ăn với uống!” 34 Đức Giê-su trả lời: “Chẳng lẽ các ông lại có thể bắt khách dự tiệc cưới ăn chay, khi chàng rể còn ở với họ? 35 Sẽ có ngày chàng rể bị đem đi; ngày đó, họ mới ăn chay.”
36 Đức Giê-su còn kể cho họ nghe dụ ngôn này: “Chẳng ai xé áo mới lấy vải vá áo cũ, vì như vậy, không những họ xé áo mới, mà miếng vải áo mới cũng không ăn với áo cũ.
37 “Không ai đổ rượu mới vào bầu da cũ, vì như vậy, rượu mới sẽ làm nứt bầu, sẽ chảy ra và bầu cũng hư. 38 Nhưng rượu mới thì phải đổ vào bầu mới. 39 Cũng không ai uống rượu cũ mà còn thèm rượu mới. Vì người ta nói: ‘Rượu cũ ngon hơn’.”
Chú giải Tin Mừng Lc 5, 33-39
Sau trình thuật Chúa Giêsu kêu gọi những môn đệ đầu tiên, Tin Mừng Luca kể việc Người chữa lành một người phong hủi, rồi một người bại liệt. Tiếp đó là việc Người kêu gọi Lêvi (người được gọi là “Mátthêu” trong Tin Mừng Mátthêu), và cuộc tranh luận về việc Chúa Giêsu giao du với những người bị coi là tội lỗi và ô uế. Đây là cuộc đầu tiên trong nhiều cuộc đối đầu giữa Chúa Giêsu và các nhà lãnh đạo Do-thái.
Rồi chúng ta đến với bài Tin Mừng hôm nay. Một số kinh sư và người Pharisêu muốn biết tại sao các môn đệ của họ và môn đệ Gioan Tẩy Giả thường xuyên ăn chay, còn môn đệ Chúa Giêsu lại tự do ăn uống. Chúng ta biết rằng Gioan lớn lên trong hoang địa và sống khắc khổ bằng châu chấu và mật ong rừng. Ông cũng rao giảng một sứ điệp sám hối nghiêm khắc và sống một cuộc đời rất kỷ luật. Những người Pharisêu cũng theo một lối sống hết sức quy củ và nghiêm ngặt. Trái lại, Chúa Giêsu cùng các môn đệ thường được thấy dùng bữa tại nhà những người Pharisêu, những người thu thuế và bạn hữu. Tuy nhiên, dù Chúa Giêsu bác bỏ việc ăn chay phô trương, chúng ta biết Người vẫn ăn chay — có lần suốt bốn mươi ngày — và Người đề cao việc ăn chay cùng với cầu nguyện và bố thí, miễn là những việc ấy được thực hiện kín đáo chứ không nhằm phô trương trước mặt người khác.
Chúa Giêsu đưa ra hai câu trả lời cho vấn đề này.
Trước hết, Người nói rằng khách dự tiệc cưới không thể ăn chay khi chàng rể vẫn còn ở với họ. Một đám cưới Do-thái xưa cũng như nay là một dịp đặc biệt vui mừng (và cần nhiều rượu, như chúng ta đã thấy tại tiệc cưới Cana), có thể kéo dài cả một tuần. Ăn chay vào một dịp như thế là điều không thể nghĩ tới. Ở đây, Chúa Giêsu chính là chàng rể. Sẽ đến lúc Người không còn hiện diện cách hữu hình với các môn đệ nữa; khi ấy họ sẽ ăn chay.
Lý do thứ hai đi sâu hơn và được trình bày dưới hình thức một dụ ngôn. Không ai lấy một miếng vải mới để vá vào chiếc áo cũ. Khi bị kéo căng, miếng vải mới chắc hơn sẽ làm cho phần vải cũ bị rách. Cũng không ai đổ rượu mới vào bầu da cũ. Rượu mới vẫn còn đang lên men và tiếp tục giãn nở. Những bầu da cũ, làm bằng da dê, đã bị căng và không còn độ đàn hồi. Khi rượu mới tiếp tục lên men, bầu da cũ không thể giãn thêm nữa và sẽ nứt vỡ. Kết quả là rượu bị đổ mất và bầu da cũng hư. Vì thế, rượu mới phải được đổ vào bầu da mới.
Qua đó, Chúa Giêsu rõ ràng muốn nói rằng toàn bộ cái nhìn của Người về đời sống tôn giáo là một điều mới mẻ, và chỉ những ai sẵn sàng nhìn mọi sự bằng một nhãn quan mới mới có thể đón nhận và sống theo. Giáo huấn và tầm nhìn của Người không thể đơn giản được ghép vào khuôn khổ tôn giáo cũ. Lối sống đạo cũ nhấn mạnh đến những điều bên ngoài, như việc tuân giữ các quy định luật pháp, nghi thức và ăn chay; còn Chúa Giêsu nhấn mạnh đến tinh thần bên trong, bởi chính đời sống nội tâm mới là thước đo đích thực giá trị của một con người.
Dụ ngôn này cũng có thể được đọc trong mối liên hệ với trình thuật tiệc cưới Cana trong Tin Mừng Gioan, nơi Chúa Giêsu làm ra thứ rượu mới và ngon hơn từ nước chứa trong những chum dùng cho nghi thức thanh tẩy.
Chúa Giêsu hiểu rõ những khó khăn mà những người chống đối Người đang gặp phải:
“Cũng không ai uống rượu cũ mà lại thèm rượu mới, vì người ta nói: ‘Rượu cũ ngon hơn.’”
Những người đã lớn lên với thứ “rượu cũ” của Luật Môsê sẽ thấy rất khó chuyển sang đón nhận thứ “rượu mới” mà Chúa Giêsu đang trao ban.
Ngay cả trong Giáo hội hôm nay, vẫn có những người còn luyến tiếc thứ “rượu cũ” của thời kỳ trước Công đồng Vaticanô II. Họ chưa thực hiện được sự chuyển biến nội tâm cần thiết. Họ chưa hiểu rằng Vaticanô II không chỉ đơn thuần là thay đổi những thực hành bên ngoài, chẳng hạn những thay đổi trong phụng vụ. Họ hoài niệm Thánh lễ Tridentin bằng tiếng Latinh và cho rằng hình thức này ưu việt hơn phụng vụ “mới”, mà họ xem là hời hợt và thiếu lòng tôn kính. Nhưng dường như họ chưa nắm bắt được tư tưởng và tinh thần nằm phía sau những thay đổi phụng vụ ấy. Miếng vải mới không phù hợp với chiếc áo cũ của họ. Họ nói: “Rượu cũ ngon hơn.”
Nhìn về phía trước, lối suy nghĩ ấy có lẽ sẽ không biến mất, bởi vì “thế giới đặt ra những vấn đề mà Giáo hội phải đối diện”, và chắc chắn sẽ còn có những thay đổi khác. Rượu mới sẽ không thể được đón nhận nếu bầu da cũng không được đổi mới; nếu không, chúng ta sẽ rơi vào chính hoàn cảnh mà những người Pharisêu đã từng gặp phải khi đối diện với Chúa Giêsu.
Nguồn: https://sacredspace.com/commentary/o2226g/
Sống Lời Chúa:
Trở nên “bầu da mới” không có nghĩa là phủ nhận những gì tốt đẹp của quá khứ, nhưng là để Chúa thanh luyện và đổi mới tâm hồn mỗi ngày. Hôm nay, tôi xin tập buông bỏ một thành kiến, thay đổi một thói quen chưa tốt, và biết lắng nghe người khác với tâm hồn cởi mở hơn. Xin Chúa làm mới trái tim con, để đời con có thể chứa đựng “rượu mới” của Tin Mừng và lan toả niềm vui của Chúa đến mọi người.
