Chúa Nhật Tuần III – Mùa Chay (Năm A)
Xh 17,3-7 • Tv 94,1-2.6-7a.7b-9 (Đ. c.7b.8a) • Rm 5,1-2.5-8 • Ga 4, 5-42
Mạch nước vọt lên, đem lại sự sống đời đời.
✠ Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Gioan
5 Khi ấy, Đức Giê-su đến một thành xứ Sa-ma-ri, tên là Xy-kha, gần thửa đất ông Gia-cóp đã cho con là ông Giu-se. 6 Ở đấy, có giếng của ông Gia-cóp. Người đi đường mỏi mệt, nên ngồi ngay xuống bờ giếng. Lúc đó vào khoảng mười hai giờ trưa.
7 Có một người phụ nữ Sa-ma-ri đến lấy nước. Đức Giê-su nói với người ấy: “Chị cho tôi xin chút nước uống!” 8 Lúc đó, các môn đệ của Người đã vào thành mua thức ăn. 9 Người phụ nữ Sa-ma-ri liền nói: “Ông là người Do-thái, mà lại xin tôi, một phụ nữ Sa-ma-ri, cho ông nước uống sao?” Quả thế, người Do-thái không được giao thiệp với người Sa-ma-ri. 10 Đức Giê-su trả lời: “Nếu chị nhận ra ân huệ Thiên Chúa ban, và ai là người nói với chị: ‘Cho tôi chút nước uống’, thì hẳn chị đã xin, và người ấy đã ban cho chị nước hằng sống.” 11 Chị ấy nói: “Thưa ông, ông không có gầu, mà giếng lại sâu. Vậy ông lấy đâu ra nước hằng sống? 12 Chẳng lẽ ông lớn hơn tổ phụ chúng tôi là Gia-cóp, người đã cho chúng tôi giếng này? Chính Người đã uống nước giếng này, cả con cháu và đàn gia súc của Người cũng vậy.” 13 Đức Giê-su trả lời: “Ai uống nước này, sẽ lại khát. 14 Còn ai uống nước tôi cho, sẽ không bao giờ khát nữa. Và nước tôi cho sẽ trở thành nơi người ấy một mạch nước vọt lên, đem lại sự sống đời đời.”
15 Người phụ nữ nói với Đức Giê-su: “Thưa ông, xin ông cho tôi thứ nước ấy, để tôi hết khát và khỏi phải đến đây lấy nước.” 16 Người bảo chị ấy: “Chị hãy gọi chồng chị, rồi trở lại đây.” 17 Người phụ nữ đáp: “Tôi không có chồng.” Đức Giê-su bảo: “Chị nói: ‘Tôi không có chồng’ là phải, 18 vì chị đã năm đời chồng rồi, và người hiện đang sống với chị không phải là chồng chị. Chị đã nói đúng.” 19 Người phụ nữ nói với Người: “Thưa ông, tôi thấy ông thật là một ngôn sứ … 20 Cha ông chúng tôi đã thờ phượng Thiên Chúa trên núi này; còn các ông lại bảo: Giê-ru-sa-lem mới chính là nơi phải thờ phượng Thiên Chúa.” 21 Đức Giê-su phán: “Này chị, hãy tin tôi: đã đến giờ các người sẽ thờ phượng Chúa Cha, không phải trên núi này hay tại Giê-ru-sa-lem. 22 Các người thờ Đấng các người không biết ; còn chúng tôi thờ Đấng chúng tôi biết, vì ơn cứu độ phát xuất từ dân Do-thái. 23 Nhưng giờ đã đến -và chính là lúc này đây- giờ những người thờ phượng đích thực sẽ thờ phượng Chúa Cha trong thần khí và sự thật, vì Chúa Cha tìm kiếm những ai thờ phượng Người như thế. 24 Thiên Chúa là thần khí, và những kẻ thờ phượng Người phải thờ phượng trong thần khí và sự thật.” 25 Người phụ nữ thưa: “Tôi biết Đấng Mê-si-a, gọi là Đức Ki-tô, sẽ đến. Khi Người đến, Người sẽ loan báo cho chúng tôi mọi sự.” 26 Đức Giê-su nói: “Đấng ấy chính là tôi, người đang nói với chị đây.”
27 Vừa lúc đó, các môn đệ trở về. Các ông ngạc nhiên vì thấy Người nói chuyện với một phụ nữ. Tuy thế, không ai dám hỏi: “Thầy cần gì vậy?” Hoặc “Thầy nói gì với chị ấy?” 28 Người phụ nữ để vò nước lại, vào thành và nói với người ta: 29 “Đến mà xem: có một người đã nói với tôi tất cả những gì tôi đã làm. Ông ấy không phải là Đấng Ki-tô sao?” 30 Họ ra khỏi thành và đến gặp Người.
31 Trong khi đó, các môn đệ thưa với Người rằng: “Ráp-bi, xin mời Thầy dùng bữa.” 32 Người nói với các ông: “Thầy phải dùng một thứ lương thực mà anh em không biết.” 33 Các môn đệ mới hỏi nhau: “Đã có ai mang thức ăn đến cho Thầy rồi chăng?” 34 Đức Giê-su nói với các ông: “Lương thực của Thầy là thi hành ý muốn của Đấng đã sai Thầy, và hoàn tất công trình của Người. 35 Nào anh em chẳng nói: Còn bốn tháng nữa mới đến mùa gặt? Nhưng này, Thầy bảo anh em: Ngước mắt lên mà xem, đồng lúa đã chín vàng đang chờ ngày gặt hái ! 36 Ai gặt thì lãnh tiền công và thu hoa lợi để được sống muôn đời, và như thế, cả người gieo lẫn kẻ gặt đều hớn hở vui mừng. 37 Thật vậy, câu tục ngữ “kẻ này gieo, người kia gặt” quả là đúng! 38 Thầy sai anh em đi gặt những gì chính anh em đã không phải vất vả làm ra. Người khác đã làm lụng vất vả ; còn anh em, anh em được vào hưởng kết quả công lao của họ.”
39 Có nhiều người Sa-ma-ri trong thành đó đã tin vào Đức Giê-su, vì lời người phụ nữ làm chứng: ông ấy nói với tôi mọi việc tôi đã làm. 40 Vậy, khi đến gặp Người, dân Sa-ma-ri xin Người ở lại với họ, và Người đã ở lại đó hai ngày. 41 Số người tin vì lời Đức Giê-su nói còn đông hơn nữa. 42 Họ bảo người phụ nữ: “Không còn phải vì lời chị kể mà chúng tôi tin. Quả thật, chính chúng tôi đã nghe và biết rằng Người thật là Đấng cứu độ trần gian.”
Bản dịch của Nhóm Phiên Dịch Các Giờ Kinh Phụng Vụ
Suy niệm: Khi Chúa Tìm Gặp Ta Nơi Ta Không Ngờ Tới
Mỗi ngày chúng ta gặp gỡ nhiều người khác nhau. Có những người chúng ta quen biết rất rõ; có những người hoàn toàn xa lạ; và cũng có những người chúng ta biết đôi chút nhưng đã lâu không gặp. Nhiều cuộc gặp gỡ trong ngày trôi qua khá nhanh và hầu như không để lại dấu ấn gì trong chúng ta. Sau khi cuộc gặp kết thúc, chúng ta cũng ít khi nghĩ lại về nó. Tuy nhiên, có những cuộc gặp gỡ lại lưu lại trong ký ức chúng ta vì nhiều lý do khác nhau. Có những cuộc gặp khiến chúng ta cảm thấy mệt mỏi và cạn kiệt năng lượng; nhưng cũng có những cuộc gặp khiến chúng ta cảm thấy được tiếp thêm sức sống.
Trong suốt sứ vụ công khai của mình, Đức Giêsu đã gặp gỡ rất nhiều người. Trong một số cuộc gặp gỡ ấy, Người nhận được sự đón nhận và cởi mở; nhưng cũng có những lúc Người gặp phải sự từ chối và thái độ thù nghịch. Câu chuyện Đức Giêsu gặp người phụ nữ Samari bên bờ giếng là một trong những câu chuyện Tin Mừng quen thuộc nhất. Thánh sử kể lại một cuộc gặp gỡ rất khó có thể xảy ra giữa hai người hoàn toàn xa lạ. Cuộc gặp ấy khó xảy ra vì đó là cuộc gặp giữa một người Do Thái và một người Samari ngay trên đất Samaria; thông thường người Do Thái không đi vào vùng đất này — cũng giống như ngày nay người Do Thái không dễ dàng đi vào Gaza. Cuộc gặp ấy cũng khác thường vì đó là cuộc gặp giữa một người nam và một người nữ nơi công cộng; trong bối cảnh văn hóa thời đó, một người đàn ông không nói chuyện với một phụ nữ nơi công cộng nếu người phụ nữ ấy không phải là vợ mình.
Cuộc gặp gỡ bất thường này xảy ra vì một trong hai người muốn nó xảy ra. Ít nhất lúc đầu, người phụ nữ là người tham gia khá miễn cưỡng. Chính Đức Giêsu là người chủ động bắt đầu cuộc trò chuyện và cũng là người dẫn dắt cuộc trò chuyện cho đến cuối. Người phụ nữ bị cuốn vào một cuộc đối thoại mà chính bà không hề chủ ý. Cuộc gặp gỡ ấy được thúc đẩy bởi ước muốn của Đức Giêsu là đưa người phụ nữ này, cũng như dân Samari, đến chỗ nhận ra Người là Đấng được Thiên Chúa xức dầu, là Đấng ban sự sống đích thực và vĩnh cửu.
Sáng kiến mạnh mẽ của Đức Giêsu trong việc làm cho cuộc gặp gỡ khác thường này xảy ra cho thấy điều gì đó về mối tương quan của Chúa với mỗi người chúng ta. Điều đó cho thấy rằng việc Chúa tìm kiếm chúng ta luôn quan trọng hơn việc chúng ta tìm kiếm Người. Chúa đã rất chủ động để gặp gỡ người phụ nữ này, dù bà thực sự không hề muốn gặp Người. Ước muốn của Chúa gặp gỡ chúng ta không phụ thuộc vào việc chúng ta có muốn gặp Người hay không. Nhiệt tâm của Chúa trong việc tìm đến chúng ta luôn lớn hơn rất nhiều so với nhiệt tâm của chúng ta trong việc tìm đến Người. Trong hầu hết các mối tương quan giữa con người với nhau, nếu muốn phát triển, cả hai phía đều phải đầu tư như nhau. Nhưng điều đó không đúng trong mối tương quan của chúng ta với Chúa. Phần “đầu tư” của Chúa nơi chúng ta luôn lớn hơn phần của chúng ta nơi Người, và ước muốn của Người muốn gắn bó với chúng ta không hề suy giảm bởi sự thiếu nhiệt thành của chúng ta.
Cuộc gặp gỡ của Chúa với người phụ nữ Samari còn cho chúng ta thấy một điều quan trọng khác về cách Chúa liên hệ với chúng ta. Khi Đức Giêsu bắt đầu nói chuyện với người phụ nữ này, Người đón nhận bà như chính con người bà lúc ấy. Trước hết, Người gặp bà ngay trên “lãnh thổ” của bà — vùng đất Samaria. Người nói chuyện với bà tại một nơi rất quen thuộc với bà: giếng nước của thị trấn, nơi có lẽ mỗi ngày bà vẫn đến lấy nước. Người bước vào cuộc sống của bà đúng như nó đang là, với tất cả những đổ vỡ và bất toàn của nó. Ở đây chúng ta thấy một cách rất cụ thể điều mà thánh Gioan đã diễn tả một cách khái quát ở chương đầu Tin Mừng của mình: “Ngôi Lời đã trở nên người phàm và cư ngụ giữa chúng ta.”
Chúa cũng liên hệ với mỗi người chúng ta theo cách ấy, từ chính kinh nghiệm sống của chúng ta. Người gặp chúng ta ngay trên “mảnh đất” của đời mình — dù mảnh đất ấy đang ở tình trạng nào và ở bất cứ nơi đâu. Chúng ta không cần phải đưa mình đến một nơi nào đó, theo nghĩa thể lý hay theo bất cứ nghĩa nào khác, để Chúa có thể gặp gỡ và đối thoại với chúng ta. Chính Chúa luôn là Đấng tìm đến nơi chúng ta đang ở. Đôi khi chúng ta cũng có thể ngạc nhiên khi nhận ra Người đang ở đó, giống như người phụ nữ Samari đã ngạc nhiên. Bà đến giếng để lấy nước, nhưng lại gặp Đấng Mêsia — hay đúng hơn là Đấng Mêsia đã gặp bà. Những nơi quen thuộc mà chúng ta đi qua mỗi ngày cũng chính là những nơi Chúa tìm đến để gặp gỡ và ban ơn cho chúng ta.
Cuộc gặp gỡ của Chúa với người phụ nữ bên giếng còn cho thấy thêm một điều về cách Người liên hệ với chúng ta. Đức Giêsu gặp bà không phải để xin bà điều gì, nhưng để ban cho bà điều gì đó. Dù lúc đầu Người nói với bà: “Chị cho tôi xin chút nước uống,” nhưng ngay sau đó Người đã nói về điều Thiên Chúa muốn ban tặng, về nguồn nước hằng sống mà Người có thể ban cho bà — nguồn nước sẽ trở thành mạch nước vọt lên trong lòng bà, đem lại sự sống đời đời.
Chúa gặp chúng ta vì Người có điều gì đó để ban tặng cho chúng ta, chứ không phải vì Người muốn lấy điều gì từ chúng ta. Thánh Phaolô hiểu điều này rất rõ. Trong bài đọc thứ hai, ngài nói rằng tình yêu của Thiên Chúa đã được đổ vào lòng chúng ta nhờ Thánh Thần mà Thiên Chúa đã ban cho chúng ta. Chúa gặp gỡ chúng ta để tuôn đổ nguồn nước hằng sống của Thánh Thần vào tâm hồn chúng ta. Người đến với chúng ta để ban ơn cho chúng ta.
Những ai đã được Chúa ban ơn thì sẽ muốn đáp lại bằng một cách nào đó. Người phụ nữ Samari đã đáp lại bằng cách bỏ lại vò nước của mình và đi loan báo Tin Mừng cho cả thị trấn, trở thành người rao giảng cho dân Samari. Nếu chúng ta để cho Chúa gặp gỡ mình ngay trong hoàn cảnh hiện tại và ban ơn cho mình, chúng ta cũng sẽ muốn đáp lại. Tuy nhiên, điều chúng ta làm cho Chúa sẽ không phải vì bổn phận, nhưng vì tình yêu — một lời đáp trả yêu thương trước ân sủng đã nhận lãnh. Đó chính là loại đáp trả duy nhất mà Chúa mong muốn nơi chúng ta.
Vì thế, ở cuối Tin Mừng Gioan, chúng ta thấy Đức Giêsu hỏi thánh Phêrô: “Con có yêu mến Thầy không?”
Đó cũng chính là câu hỏi Người đang đặt ra cho mỗi chúng ta sáng nay.
Fr. Martin Hogan.
Fr Martin’s Daily Homilies & Reflections
