Loạt bài Giáo Lý – Năm Thánh 2025
Chúa Giêsu Kitô, Niềm Hy Vọng của Chúng Ta
III. Cuộc Vượt Qua của Chúa Giêsu
Bài 5. Cuộc Khổ Nạn – “Ta khát” (Ga 19,28)
Đức Thành Cha Lêô XIV – Tiếp kiến chung ,
Thứ Tư ngày 3 tháng 9 năm 2025
Tin Mừng Thánh Gioan (19,28-30):
Sau đó, Đức Giêsu biết là mọi sự đã hoàn tất. Và để ứng nghiệm lời Kinh Thánh, Người nói: “Tôi khát!” Ở đó, có một bình đầy giấm. Người ta lấy miếng bọt biển có thấm đầy giấm, buộc vào một nhành hương thảo, rồi đưa lên miệng Người. Nhắp xong, Đức Giêsu nói: “Thế là đã hoàn tất!” Rồi Người gục đầu xuống và trao Thần Khí.
Bài giáo lý của Đức Thánh Cha
Anh chị em thân mến,
Ngay trung tâm trình thuật Thương Khó, trong khoảnh khắc vừa huy hoàng vừa tăm tối nhất của đời Chúa Giêsu, Tin Mừng Gioan ghi lại hai lời chất chứa mầu nhiệm khôn lường: “Ta khát” (Ga 19,28), và ngay sau đó: “Thế là đã hoàn tất” (Ga 19,30). Đây là những lời cuối cùng của Chúa, nhưng lại bao trùm cả cuộc đời Người, mạc khải ý nghĩa toàn thể sự hiện hữu của Con Thiên Chúa. Trên thập giá, Chúa Giêsu không hiện ra như một anh hùng khải hoàn, nhưng như một người van xin tình yêu. Người không công bố, không luận phạt, không biện minh cho mình. Người khiêm tốn cầu xin điều mà một mình Người không thể tự ban cho chính mình.
Cơn khát của Đấng chịu đóng đinh không chỉ là nhu cầu sinh lý của thân xác bị tra tấn. Trên hết, đó là diễn tả một khát vọng sâu thẳm: khát tình yêu, khát tương quan, khát hiệp thông. Đó là tiếng kêu lặng lẽ của một Thiên Chúa đã muốn chia sẻ trọn vẹn thân phận con người, đến nỗi để cho mình bị chi phối bởi cơn khát này. Một Thiên Chúa không hổ thẹn xin một ngụm nước, bởi nơi cử chỉ đó Người tỏ cho ta biết: tình yêu, để được chân thật, cũng cần phải biết cầu xin, chứ không chỉ biết ban tặng.
“Ta khát”, Chúa Giêsu nói như thế, và qua đó Người biểu lộ nhân tính của Người cũng như của chúng ta. Không ai trong chúng ta có thể tự mãn. Không ai có thể tự cứu mình. Sự sống chỉ được “hoàn tất” không phải khi ta mạnh mẽ, mà khi ta học biết đón nhận. Chính lúc đó, khi nhận lấy từ tay kẻ xa lạ miếng bọt biển thấm giấm, Chúa Giêsu tuyên bố: “Thế là đã hoàn tất”. Tình yêu đã trở thành kẻ cần đến, và chính vì thế, nó đã hoàn tất công trình của mình.
Đây là nghịch lý Kitô giáo: Thiên Chúa cứu độ không phải bằng cách hành động, nhưng bằng cách để cho người ta hành động trên mình. Không phải bằng sức mạnh tiêu diệt sự dữ, nhưng bằng cách đón nhận sự yếu đuối của tình yêu đến tận cùng. Trên thập giá, Chúa Giêsu dạy ta rằng con người không được hoàn tất nhờ quyền lực, nhưng nhờ mở lòng tin tưởng cho tha nhân, kể cả kẻ thù. Ơn cứu độ không hệ tại tự lập, nhưng ở nơi khiêm tốn thừa nhận nhu cầu của mình và có thể diễn tả nó một cách tự do.
Sự viên mãn nhân tính của chúng ta trong chương trình Thiên Chúa không phải là một hành vi quyền lực, nhưng là một cử chỉ tín thác. Chúa Giêsu không cứu độ bằng một biến cố kịch tính, nhưng bằng cách xin điều Người không thể tự ban cho mình. Chính nơi đây cánh cửa của niềm hy vọng thật sự được mở ra: nếu ngay cả Con Thiên Chúa cũng chọn con đường không tự mãn, thì cơn khát của chúng ta – khát tình yêu, khát ý nghĩa, khát công lý – cũng không phải là thất bại, nhưng là dấu chỉ của sự thật.
Sự thật tưởng như đơn giản ấy lại rất khó chấp nhận. Chúng ta đang sống trong một thời đại đề cao tự lập, hiệu quả, thành tích. Nhưng Tin Mừng cho ta thấy: thước đo nhân tính không nằm ở những gì ta đạt được, mà ở khả năng để mình được yêu thương, và khi cần, được trợ giúp.
Chúa Giêsu cứu độ chúng ta bằng cách dạy rằng: xin ơn không phải là nhục nhã, nhưng là giải thoát. Đó là con đường thoát ra khỏi bóng tối của tội lỗi để trở về với hiệp thông. Ngay từ khởi đầu, tội lỗi đã sinh ra sự xấu hổ. Nhưng ơn tha thứ – ơn tha thứ thật sự – chỉ nảy sinh khi ta dám nhìn thẳng vào nhu cầu của mình và không còn sợ bị khước từ.
Cơn khát trên thập giá của Chúa Giêsu cũng chính là cơn khát của chúng ta: tiếng kêu của nhân loại bị thương tích, đang tìm kiếm dòng nước hằng sống. Và cơn khát ấy không đưa ta xa lìa Thiên Chúa, nhưng lại liên kết ta với Người. Nếu ta đủ can đảm để thừa nhận, ta sẽ khám phá rằng: ngay cả sự mong manh của ta cũng là một nhịp cầu hướng về trời cao. Chính khi cầu xin – chứ không phải khi chiếm hữu – một lối tự do được mở ra, bởi ta không còn giả vờ tự mãn.
Trong tình huynh đệ, trong đời sống đơn sơ, trong nghệ thuật biết xin mà không xấu hổ và biết trao ban không vụ lợi, một niềm vui được sinh ra – một niềm vui mà thế gian không biết đến. Đó là niềm vui phục hồi chân lý nguyên thủy của hiện hữu chúng ta: chúng ta được tạo dựng để trao và nhận tình yêu.
Anh chị em thân mến, nơi cơn khát của Đức Kitô, chúng ta có thể nhận ra mọi cơn khát của chính mình. Và chúng ta học được rằng: không có gì nhân bản hơn, không có gì thần linh hơn, là có thể thưa lên: “Con cần”. Chúng ta đừng sợ cầu xin, ngay cả khi cảm thấy mình không xứng đáng. Đừng xấu hổ khi đưa tay ra. Chính nơi cử chỉ khiêm hạ ấy, ơn cứu độ đang ẩn mình.
Tóm lược Giáo lý của Đức Thánh Cha
Anh chị em thân mến, trong hành trình giáo lý về chủ đề Năm Thánh: “Đức Kitô, niềm hy vọng của chúng ta”, hôm nay chúng ta tiếp tục suy niệm về cuộc Thương Khó, Tử nạn và Phục Sinh của Chúa Giêsu, đặc biệt nơi việc Người chấp nhận lệ thuộc vào tha nhân. Ở trung tâm cuộc khổ nạn, vang lên hai lời đầy mầu nhiệm: “Ta khát” và “Thế là đã hoàn tất”. Dù là Con Thiên Chúa, Người đã hạ mình, trở nên hoàn toàn như chúng ta, đến độ cần sự trợ giúp của kẻ khác.
Qua tấm gương ấy, ta hiểu rằng: con người không thể đạt tới sự viên mãn hay ơn cứu độ bằng chính sức riêng, cũng không thể hoàn tất sứ mạng đời mình chỉ nhờ quyền lực hay tiền bạc. Chúng ta cần đến sự nâng đỡ của tha nhân, nhất là của chính Chúa Giêsu. Vì thế, không có gì xấu hổ khi ta cầu xin sự giúp đỡ và mở lòng cho người khác, bởi ta được Thiên Chúa tạo dựng để trao và nhận tình yêu.
Anh chị em thân mến, ước gì chúng ta ghi nhớ: không có gì nhân bản hơn, cũng không có gì thần linh hơn, là biết khiêm nhường thưa lên: “Con cần”.
