Thứ Sáu Tuần XXX – Mùa Thường Niên
Pl 1,1-11 • Tv 110,1-2.3-4.5-6 (Đ. c.2a) • Lc 14,1-6
Ai trong các ông có đứa con trai hoặc có con bò sa xuống giếng, lại không kéo nó lên ngay, dù là ngày sa-bát?
✠ Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Luca
1 Một ngày sa-bát kia, Đức Giê-su đến nhà một ông thủ lãnh nhóm Pha-ri-sêu để dùng bữa: họ cố dò xét Người. 2 Và kìa trước mặt Đức Giê-su, có một người mắc bệnh phù thũng. 3 Người lên tiếng nói với các nhà thông luật và những người Pha-ri-sêu: “Có được phép chữa bệnh ngày sa-bát hay không?” 4 Nhưng họ làm thinh. Người đỡ lấy bệnh nhân, chữa khỏi và cho về. 5 Rồi Người nói với họ: “Ai trong các ông có đứa con trai hoặc có con bò sa xuống giếng, lại không kéo nó lên ngay, dù là ngày sa-bát ?” 6 Và họ không thể đáp lại những lời đó.
Chú giải Tin Mừng Lc 14,1–6
Hôm nay, chúng ta bước vào một loạt bốn giáo huấn của Đức Giêsu, tất cả đều liên quan đến những bữa ăn. Loạt giáo huấn này mở đầu bằng một cuộc đối đầu nữa giữa Đức Giêsu và một số nhà lãnh đạo tôn giáo vào ngày sabát. Các sách Tin Mừng ghi lại tất cả bảy lần chữa lành trong ngày sabát, trong đó thánh Luca thuật lại năm lần. Hai lần còn lại nằm trong Tin Mừng Gioan: chữa người bại liệt tại Cửa Chiên (x. Ga 5,10tt) và chữa người mù từ thuở mới sinh (x. Ga 9,14tt).
Dường như Đức Giêsu đã được mời đến dùng bữa tại nhà một người Pharisêu vào ngày sabát. Như chúng ta đã đề cập trước đây, từ “Pharisêu” có nghĩa là “người biệt phái”, tức người tách biệt. Nhóm này có khoảng sáu ngàn người, hiện diện khắp miền Palestine. Họ giảng dạy trong các hội đường, tự coi mình là những mẫu mực về đời sống đạo và tự nhận trách nhiệm bảo vệ Lề Luật cũng như việc tuân giữ Luật. Họ xem những cách giải thích truyền thống của mình hầu như có thẩm quyền ngang với chính Kinh Thánh (x. Mc 7,8–13). Các kinh sư chuyên nghiên cứu, giải thích và giảng dạy Lề Luật, cả luật thành văn lẫn truyền khẩu. Phần lớn các kinh sư cũng thuộc nhóm Pharisêu, vì thế hai nhóm này thường được nhắc đến cùng nhau trong các sách Tin Mừng.
Lời mời này rõ ràng có vẻ là một cuộc “gài bẫy”, bởi vì, như trình thuật cho biết, “họ cố dò xét Người”. Và ngay trước mặt Đức Giêsu — thật là một sự trùng hợp! — có một người mắc bệnh phù thũng, tức tình trạng dịch tích tụ trong cơ thể do một căn bệnh khác gây ra. Đây là nơi duy nhất trong nguyên bản Hy Lạp của Tân Ước xuất hiện thuật ngữ mà thánh Luca dùng để gọi căn bệnh này.
Không hề rơi vào thế bị động, Đức Giêsu lập tức đặt ra một câu hỏi đầy thách thức:
“Có được phép chữa bệnh ngày sabát hay không?”
Nói cho đúng, nếu theo sát mặt chữ của Lề Luật như cách giải thích của các kinh sư và những người Pharisêu hiện diện hôm ấy, thì việc chữa bệnh là không được phép. Bởi lẽ, “chữa bệnh” là một công việc y khoa, có thể đòi hỏi thời gian và công sức. Khi đặt câu hỏi trước khi chữa lành, Đức Giêsu khiến họ khó có thể phản đối sau đó. Và quả thật, họ không dám trả lời Người. Nếu nói “được”, họ có thể bị xem là dễ dãi trong việc giải thích Lề Luật; còn nếu nói “không”, họ lại tỏ ra tàn nhẫn với người bệnh.
Vì thế, Đức Giêsu đỡ lấy người ấy, chữa lành ngay tại chỗ, rồi cho về. Sau đó, Người quay sang những kẻ đang xét nét mình và đặt thêm một câu hỏi:
“Ai trong các ông có đứa con trai hoặc có con bò sa xuống giếng, lại không kéo nó lên ngay, dù là ngày sabát?”
Họ không trả lời được, bởi câu hỏi ấy chẳng cần lời đáp, mà họ cũng không thể đưa ra một lời đáp nào. Việc Đức Giêsu làm chỉ bị coi là trái luật theo những cách giải thích của các rápbi, chứ không trái với chính Luật Môsê.
Lối suy nghĩ của họ đã bộc lộ, và đó không phải là lối suy nghĩ của Đức Giêsu. Đối với họ, con người đứng sau những quy định luật lệ. Còn đối với Đức Giêsu, luật lệ hiện hữu là để phục vụ con người. Điều thúc đẩy Người hành động là lòng thương xót và thiện ích của con người. Đôi khi, điều ấy có nghĩa là phải gác việc áp dụng luật sang một bên — một nguyên tắc mà chính họ cũng thừa nhận, như những ví dụ Đức Giêsu vừa nêu đã cho thấy.
Đã bao lần chúng ta trở thành nạn nhân của lòng ham muốn được người đời nể trọng — không đến giúp một người đang cần, chỉ vì sợ người khác nói gì hoặc xét đoán mình ra sao? Thậm chí, họ có thể đem những “luật lệ” và “điều răn” của Hội Thánh ra để chỉ trích chúng ta. Nhưng người hành động vì lòng yêu thương chân thành đối với tha nhân thì không thể đi quá xa đường ngay nẻo chính. Không một hành vi yêu thương đích thực nào lại có thể là tội lỗi.
Nguồn: https://sacredspace.com/commentary/o2306g/
Sống Lời Chúa
Tin Mừng hôm nay Đức Giêsu mời gọi tôi biết cảm thương và can đảm làm điều thiện. Hôm nay, tôi sẽ chủ động thực hiện một việc cụ thể: thăm hỏi và giúp đỡ một một người bạn đang gặp khó khăn. Và tập trước khi xét đoán ai, tôi sẽ tự hỏi: “Tôi có thể làm gì để người này bớt đau khổ?”
